Guiness sỏi trong y khoa Việt Nam

Anh Nguyễn Văn Cường, 24 tuổi, quê Hà Tĩnh, nhập viện trong tình trạng bả vai đau nhức, mọi cử động khớp vai đều khó khăn. Khi các bác sĩ tại BV Đại học Y Hà Nội tiến hành chụp cắt lớp, họ cực kì ngạc nhiên khi thấy có đến 200 viên sỏi nhỏ trong khớp vai bệnh nhân. Chưa hết, ở phần màng hoạt dịch của khớp vai này cũng có tới 200 viên sỏi khác.

 

Ths.BS Trần Trung Dũng, Trường ĐH Y Hà Nội cho chúng tôi xem đoạn video quay ca phẫu thuật cho bệnh nhân Cường. Khi ống siêu âm được đưa vào khớp vai, nhìn rõ hàng trăm viên sỏi xếp len lỏi phía trong. Vừa gắp, vừa hút, ống nội soi lần lượt lấy từng viên sỏi ra ngoài.

BS Dũng cho biết, bệnh nhân mắc bệnh u xương sụn màng hoạt dịch. Những viên sỏi này là do u xương sụn màng hoạt dịch sinh ra. Các bác sĩ cũng khá bất ngờ vì số sỏi nhiều quá, phải mất 1 giờ 30 phút mới lấy hết số sỏi ra. Màng hoạt dịch là màng trong cùng của bao khớp, có vai trò tiết dịch làm trơn bề mặt hoạt động của khớp. Bệnh này được mô tả trên y văn thế giới vào giữa thế kỷ 19.

Bản chất những “viên sỏi” này chỉ là sụn, nhưng qua thời gian bị lắng đọng canxi nên gọi là u xương sụn. Một số cấu trúc này chỉ dính vào màng hoạt dịch bằng một cái cuống giống như chùm nho, các quả nho là những hạt canxi lắng đọng. Trong quá trình phát triển, các hạt canxi này một phần vẫn nằm trong bao hoạt dịch, một phần khác rơi vào trong khớp. Bệnh lý này chỉ biểu hiện ở một khớp, như khớp háng, gối, vai. Khi các hạt canxi lắng đọng rơi vào khớp sẽ cọ xát, chèn ép vào sụn, gây tổn thương bề mặt sụn khớp, thoái hóa khớp, làm cho người bệnh đau, hạn chế vận động.

Bánh xe kẹt...sỏi

Theo BS Dũng, đây là bệnh xếp vào nhóm tương đối hiếm, chỉ chiếm khoảng 1% dân số. Đây cũng là ca bệnh nhân có số lượng sỏi khớp vai “khổng lồ”. Ở căn bệnh này, có 3 giai đoạn phát triển. Giai đoạn 1, bệnh chưa có những triệu chứng, sụn còn đang phát triển dần trong màng hoạt dịch. Lúc này sự lắng đọng canxi chưa đủ nên chụp phim không rõ, chẩn đoán khó. Giai đoạn 2, chụp phim có thể thấy vài viên sụn rơi vào khớp, nhưng chỉ bác sĩ chuyên khoa mới chẩn đoán chính xác. Giai đoạn 3, chụp Xquang sẽ thấy ngay từng viên sụn kẹt trong khớp vận động. Đây cũng là giai đoạn khiến bệnh nhân đau đớn, phải được phẫu thuật gắp bỏ sụn.  “Chúng ta hình dung như hai bánh xe đang quay bị kẹt sỏi. Người bệnh khi vận động sẽ thấy đau đớn do hai mặt xương sụn bị tổn thương, dẫn đến bệnh cảnh gọi là thoái hoá khớp. Đây chính là lý do khiến bác sĩ chỉ định mổ để lấy viên sỏi trong khớp”- BS Dũng giải thích thêm.

Những viên sỏi được lấy ra từ vai anh Cường.