PLA2R một maker sinh học, mới được phát hiện trong chẩn đoán bệnh cầu thận màng nguyên phát. – HHK

PLA2R một maker sinh học, mới được phát hiện trong chẩn đoán bệnh cầu thận màng nguyên phát. – HHK

PLA2R một maker sinh học, mới được phát hiện trong chẩn đoán bệnh cầu thận màng nguyên phát.

PLA2R một maker sinh học, mới được phát hiện trong chẩn đoán bệnh cầu thận màng nguyên phát.

PGS.TS. Hà Hoàng Kiệm

PLA2R một maker sinh học, mới được phát hiện trong chẩn đoán bệnh cầu thận màng nguyên phát. – HHK
Hình 1. Màng nền cầu thận

PLA2R(Phospholipase A2 Receptor)là kháng nguyên đích ở bệnh nhân bị bệnh cầu thận màng nguyên phát. Đây là một phát hiện mới với mục đích chẩn đoán và điều trị bệnh thận
Theo Science Daily (10.7.2009) – Các nhà nghiên cứu thuộc Trường đại học y Boston (BUSM: Boston University School of Medicine) với sự cộng tác của các nhà khoa học ở Trường đại học Louiville và Trường đại học Nice Sophia Antipolis ở Pháp, đã phát hiện PLA2R (Phospholipase A2 Receptor) là kháng nguyên đích ở bệnh nhân bị bệnh cầu thận màng nguyên phát. Kháng nguyên này cho phép chẩn đoán và điều trị bệnh viêm cầu thận màng nguyên phát. Phát hiện này đã được đăng trên tờ New England Journal of Medicine số 2 tháng 7 năm 2009.

Bệnh cầu thận nguyên phát là các bệnh cầu thận do cơ chế miễn dịch gây ra mà người ta chưa biết được nguyên nhân. Cụ thể hơn, người ta chưa biết được kháng nguyên nào trong các bệnh này gây ra phản ứng miễn dịch chống lại nó. Vì thế việc điều trị còn rất khó khăn. Người ta dựa vào vị trí lắng đọng của các phức hợp miễn dịch ở cầu thận khi sinh thiết thận để phân loại các bệnh cầu thận nguyên phát khác nhau. Chẳng hạn, phức hợp miễn dịch lắng đọng ở màng nền cầu thận là bệnh cầu thận màng, phức hợp miễn dịch lắng đọng ở khoang gian mạch cầu thận là bệnh viêm cầu thận gian mạch…

Bệnh cầu thận màng nguyên phát biểu hiện bằng dày màng nền cầu thận do lắng đọng các phức hợp miễn dịch trên tiêu bản sinh thiết thận, gây ra rối loạn chức năng lọc của cầu thận, để lọt nhiều protein ra nước tiểu và thường gây ra hội chứng thận hư. Từ trước đến nay để chẩn đoán bệnh cầu thận màng nguyên phát phải sinh thiết thận, chưa có marker nào trong máu giúp cho chẩn đoán được bệnh này, vì người ta chưa biết loại protein nào là kháng nguyên đích của các kháng thể trong bệnh này.

Để xác định kháng nguyên đích của bệnh cầu thận màng nguyên phát, các nhà nghiên cứu đã sử dụng kháng thể trong tuần hoàn được chiết xuất từ người lớn bị bệnh cầu thận màng nguyên phát để phát hiện các protein cầu thận bình thường. Các phân tích tiếp theo sử dụng phương pháp khối phổ kế (Mass Spectrometry) và xác định bằng cách dùng phương pháp nhuộm protein đặc hiệu cho phép phát hiện protein chiếm ưu thế gắn với các kháng thể trong tuần hoàn của bệnh nhân bị bệnh cầu thận màng nguyên phát.

Theo các nhà nghiên cứu, phát hiện này có tầm quan trọng cả trong chẩn đoán và trong điều trị bệnh cầu thận màng nguyên phát. Theo tác giả David Salant giáo sư trường đại học y Boston, trưởng phân môn thận tại Trung tâm y học Boston, thì việc phát hiện các kháng nguyên đích sẽ cho phép phát triển test máu đơn giản thay thế cho sinh thiết thận trong chẩn đoán, và cho phép phát triển phương pháp điều trị bằng miễn dịch. “Phát hiện của chúng tôi cho thấy rằng PLA2R là kháng nguyên đích chính ở bệnh cầu thận màng nguyên phát. 70% bệnh nhân của chúng tôi với sinh thiết thận được chẩn đoán bệnh cầu thận màng nguyên phát có kháng thể IgG phản ứng với PLA2R, một thành phần trong cấu trúc bình thường của cầu thận” David Salant nói.

PLA2R (phospholipase A2 receptor) là một protein xuyên màng trong cấu trúc màng tế bào podocyte của cầu thận. Kháng thể kháng PLA2R chỉ thấy ở trong máu bệnh nhân bị bệnh cầu thận màng nguyên phát mà không thấy có ở bệnh nhân bị bệnh cầu thận màng thứ phát và các bệnh cầu thận khác. Tuy nhiên các nghiên cứu cũng chỉ thấy 70-80% bệnh nhân bị bệnh cầu thận màng nguyên phát có kháng thể kháng PLA2R trong máu, còn khoảng 20% âm tính được các tác giả cho là có thể do phương pháp xét nghiệm chưa đủ nhậy hoặc nguyên nhân chưa được biết.

Hy vọng rằng với thành công này, chuyên ngành thận học sẽ có một tiến bộ mới trong việc khám phá nguyên nhân của các bệnh cầu thận nguyên phát, và sẽ có những makers mới từ huyết thanh để chẩn đoán các bệnh cầu thận nguyên phát thay cho sinh thiết thận, một thủ thuật can thiệp có thể gây nhiều biến chứng và đòi hỏi kỹ thuật cao trong nhuộm và đọc tiêu bản mà không phải nơi nào cũng có thể làm được.

Nguồn Hahoangkiem.com

Có thể bạn quan tâm

    Bài viết của: PGS.TS Hà Hoàng Kiệm
    PGS.TS. Hà Hoàng Kiệm, nguyên Chủ nhiệm Bộ môn Phục hồi Chức năng, chuyên viên Thận - Tiết niệu; Bệnh viện Quân y 103, Học viện Quân y
    58 bài viết