Phong bế thần kinh trên gai

1. Chỉ định.

Phong bế thần kinh trên gai là kỹ thuật rất tốt trong điều trị đau vùng vai. Kỹ thuật phong bế này còn được sử dụng như một liệu pháp phụ trợ để phục hồi chức năng vận động cho bệnh nhân hạn chế tầm vận động khớp vai do viêm quanh khớp vai, hội chứng vai tay, và các chứng đau vai khác.

2. Đặc điểm giải phẫu.

Thần kinh trên gai xuất phát từ rễ C5-C6, là một nhánh từ thân của đám rối cánh tay, đi vào vùng bả vai qua khe trên bả vai trên bờ viền đầu của xương bả vai. Dây thần kinh này chi phối vận động cơ trên gai và cơ dưới gai, chi phối cảm giác khớp cùng đòn và khớp ổ chảo.

3. Kỹ thuật.

– Bệnh nhân ở tư thế ngồi hai tay xuôi sát thân. Lần sờ gai sau xương bả vai rồi đánh dấu bằng 2 điểm, một điểm ở đầu trong sát cột sống, một điểm ở phía ngoài sát mỏm cùng vai, nối hai điểm này với nhau. Đoạn thẳng nối bởi hai điểm này được chia làm 4 phần, tại điểm chia giữa 1/4 ngoài và 3/4 trong đo thẳng lên trên 1,5-2cm là điểm để xuyên kim (Hình 3.4).  

Phong bế thần kinh trên gai

3.4. Phong bế thần kinh trên gai

– Chuẩn bị bệnh nhân bằng kiểu vô trùng tiêu chuẩn, sử dụng kim dài 5cm, 23-25 gauge xuyên thẳng góc với da, tiến kim từ từ, nếu kim chạm vào thần kinh thì xuất hiện tê bại khu vực vai khi đó phải rút kim ra một chút, có thể dùng một máy kích thích thần kinh để xác định vị trí thần kinh bởi sự co của cơ dưới và trên gai. Nếu kim chạm vào xương thì rút kim ra một nửa quãng đã xuyên, hút bơm tiêm không có máu rồi bơm 5ml thuốc gồm novocain 1% và hydrocortison 25mg theo hướng từ ngoài vào trong cho tới khi xuất hiện tê bại. Phong bế thần kinh trên gai đạt yêu cầu khi bệnh nhân hết đau ngay ở vùng vai và cánh tay bị yếu đi động tác dạng và động tác xoay ngoài.

– Nếu không có sẵn máy kích thích thần kinh thì sử dụng một kỹ thuật tương tự với kim được tiến vào mặt sau của bả vai, sau đó di chuyển dọc theo cạnh của xương bả đến khe trên xương bả. Khi phong bế dung dịch thuốc có thể đọng lại ở phía dưới cơ trên gai ở hố trên gai và thấm vào tổ chức thần kinh. Tác dụng có thể chậm nhưng lại rất hiệu quả.

4. Biến chứng.

– Tiêm vào trong dây thần kinh có thể phá hủy thần kinh. Đau dữ dội ở chỗ tiêm gợi ý khả năng tiêm vào thần kinh và phải di chuyển kim ngay lập tức.

– Chảy máu và tiêm vào mạch máu do mạch trên bả vai nằm ở rất gần.

– Tràn khí màng phổi có thể xảy ra nếu xuyên kim vượt quá xương bả vai và đi vào màng phổi, khi đó nếu hút bơm tiêm sẽ thấy có khí. 

Có thể bạn quan tâm

Bài viết của: Phòng khám Thoát vị Đĩa đệm
Phòng khám Thoát vị Đĩa đệm | 589 Hoàng Hoa Thám, Ba Đình, Hà Nội | Phụ trách chuyên môn: BS Mai Trung Dũng | Bác sĩ chuyên khoa cấp II (Đại học y Hà hội - 2015) |Trưởng Khoa Phục hồi chức năng Bệnh viện Quân y 354 |Uỷ viên BCHTW Hội Phục hồi chức năng Việt Nam
1454 bài viết